Erkeği ve işçisi olmayan bir karınca türü

Karınca besleyenler temel düzeni bilir: bir kraliçe, çok sayıda işçi ve üreme mevsiminde birkaç erkek. Bu yüzden Japonya'dan gelen bir haber beni şaşırttı. Haber, bu düzeni tamamen alt üst eden bir türü anlatıyor.

Söz konusu tür Temnothorax kinomurai. Bu nadir karıncada yalnızca kraliçeler gelişiyor. Erkek de yok, işçi de. Genç kraliçeler yakın akraba Temnothorax makora'nın yuvalarına girip oradaki kraliçeyi ve işçilerin bir kısmını iğneleriyle öldürüyor, ardından hayatta kalan işçilere kendi yavrularını büyüttürüyor.

Bu türün parazit olarak yaşadığı zaten biliniyordu. Belirsiz olan, yavrularının gerçekten yalnızca kraliçelerden oluşup oluşmadığıydı. Kansai Araştırma Merkezi'nden Keiko Hamaguchi ve ekibi, yumurta ve larvalarıyla birlikte altı koloni topladı ve laboratuvarda büyüttü. Tüm genç bireyler olgunlaştığında kast ve cinsiyetlerini belirlediler; sonuç netti: yalnızca kraliçeler çıkıyordu.

Bunu mümkün kılan şey partenogenez, yani kraliçelerin döllenmemiş yumurtalardan gelişmesi. Erkeklere ihtiyaç yok. Araştırmacılara göre, kendi işçisi olmadan parazitlik yapmak ve partenogenetik üremeyi birleştirmek karıncalarda şimdiye kadar eşsiz. Diğer parazit türlerde ya işçi yok ya da erkek yok, ama ikisi birden hiç yok.

Regensburg Üniversitesi'nden kıdemli yazar Jürgen Heinze stratejiyi beklenmedik ama evrimsel açıdan mantıklı buluyor: tür tüm kaynaklarını yeni genç kraliçelere yatırıyor. Böyle bir keşfin, hobimizin de üzerine kurulu olduğu „tipik“ koloni imajını göreceli hale getirmesi ilgimi çekiyor. Çalışma 2026'da Current Biology'de yayımlandı.

Kaynak: scinexx