Siêu tân tinh từng xuất hiện năm 1181, giờ đây hiện rõ với độ phân giải cao

Tôi rất thích những câu chuyện thiên văn có liên hệ với các ghi chép từ gần một nghìn năm trước. Vào năm 1181, các nhà quan sát ở Trung Quốc và Nhật Bản đã ghi lại sự xuất hiện của một "ngôi sao mới" có thể nhìn thấy suốt nhiều tháng. Ngày nay, người ta cho rằng ánh sáng đó chính là siêu tân tinh đã để lại tinh vân Pa 30, và các nhà khoa học vừa có được hình ảnh sắc nét nhất từ trước đến nay về nó.

Các quan sát được thực hiện bằng kính thiên văn Gemini North ở Hawaii và cho thấy nhiều cấu trúc gấp khoảng mười lần so với những lần quan sát trước. Những sợi khí dài khiến tinh vân trông như pháo hoa hay một bông bồ công anh hóa ra thực chất là những chuỗi nút khí, giống như các hạt trên một chuỗi vòng cổ.

Mỗi "hạt ngọc" có đường kính khoảng bốn ngày ánh sáng. Điều khiến nhóm nghiên cứu ngạc nhiên nhất là chúng đồng đều đến mức nào và xếp ngay ngắn ra sao dọc theo các sợi khí, trong khi người ta vốn dự đoán một thứ hỗn loạn hơn nhiều. Công trình đã được công bố trên tạp chí The Astrophysical Journal.

Còn một chi tiết nữa mà tôi thấy thật thú vị: ở trung tâm Pa 30 vẫn còn tồn tại một "ngôi sao xác sống". Một phần của sao lùn trắng đã sống sót sau vụ nổ, điều thường thấy ở các siêu tân tinh loại Iax hiếm gặp. Việc nghiên cứu những nút khí này có thể giúp tái hiện lại vụ nổ mà tổ tiên chúng ta từng chứng kiến đã diễn ra như thế nào.

Nguồn: WIRED en Español