من سالهاست که به نجاری مشغول هستم و اخیراً به مقالهای برخوردم که همه چیز را برایم روشن کرد. مهمترین نکتهای که از آن یاد گرفتم این بود که یک محصول خوب بر پایه سه اصل استوار است: چوب مناسب با کنترل رطوبت، اتصالات منطقی و دقت در هر مرحله.
موضوع رطوبت برای من یک کشف بزرگ بود. قبلاً، تختهها را بدون بررسی خاصی انتخاب میکردم و بعداً از این که میز کارم تاب میخورد، تعجب میکردم. متوجه شدم که به مادهای با رطوبت 8 تا 12 درصد نیاز است، تختهها باید حداقل 5 تا 10 روز در شرایط مناسب نگهداری شوند، و رطوبت کارگاه باید بین 45 تا 55 درصد باشد. سطح برش، حلقههای سالانه و بافت چوب، اطلاعات بیشتری از یک عکس زیبا ارائه میدهند.
در مورد اتصالات، همه چیز به جای خود برگشت: چسب، فضای خالی را پر نمیکند، بلکه اتصالات دقیق مانند زبانه و شیار، "دمبل" و زبانه توخالی را ایجاد میکند. پیچ فقط یک تثبیتکننده کمکی است. نکته مهم دیگری که به خاطر سپردم این است که نباید گیرهها را بیش از حد سفت کرد، زیرا چسب بیرون میزند و درزی بعد از یک سال ممکن است دچار مشکل شود.
دقت نیز یک اصل اساسی است: استفاده از یک ابزار اندازهگیری برای کل قطعه، و علامتگذاری با چاقو به جای مداد. در مورد پرداخت، از سنبادهزنی با درجهبندی 80 تا 220 استفاده کنید و اگر میخواهید بافت طبیعی چوب حفظ شود، از روغن استفاده کنید. این قوانین ممکن است خستهکننده به نظر برسند، اما سالهاست که کار میکنند.
هفتادوپنجمین جشنواره نجاری اوکاوا در شهر اوکاوا، استان فوکوئوکا، به مدت سه روز از ۱۰ تا ۱۲ اکتبر، از ساعت ۹ صبح تا ۵ عصر برگزار میشود. این جشنواره توسط کمیته اجرایی آن سازماندهی میشود و هر سال تقریباً در همین زمان برگزار میشود.
محلهای برگزاری از جمله سالن صنایع اوکاوا (Okawa Sangyo Kaikan) است که در آن حدود ۱۰ هزار قطعه مبلمان ساخت صنعتگران شهر و اطراف آن نمایش و فروخته میشود. حدود ۱۳۰ شرکت سازنده مبلمان و دیگران در سالن صنایع اوکاوا غرفه دارند و میز، مبل، تخت و موارد دیگر را با قیمتهای ویژه عرضه میکنند.
آنچه توجه مرا جلب کرد، کارگاههای عملی است. در مرکز حمایت از خانواده «موکالند» و جاهای دیگر، با راهنمایی صنعتگران مبلمان و نجاری ساختمان میتوانید زیرلیوانی کومیکو یا یک صندلی بسازید. یادگیری اینکه چگونه چوب به دست یک صنعتگر به هم متصل میشود، حتی برای کسانی که قصد خرید مبلمان ندارند هم جذاب به نظر میرسد.
حدود ۱٬۸۰۰ جای پارک رایگان در ساختمان شهرداری، پارک مرکزی اوکاوا و جاهای دیگر در دسترس است و اتوبوسهای رفتوآمد بین محلهای برگزاری و ایستگاههایی مانند ایستگاه نیشیتتسو یانگاوا برقرار هستند. برای پرسشها میتوانید با دبیرخانه کمیته به شماره 0944-87-2101 تماس بگیرید. کمیته از بازدیدکنندگان دعوت میکند و میگوید این رویداد برای خریداران مبلمان و غیرخریداران هر دو قابل لذت بردن است.
خبری درباره «انریکه مرینگ»، نجار اهل اسپرانسا در استان سانتافه خواندم که با عجله روی صندلی دستهداری برای پاپ لئو چهاردهم کار میکند. این صندلی در مراسم عشای ربانی در باسیلیکای لوهان، هنگام سفر پاپ به آرژانتین در ۸ نوامبر، استفاده خواهد شد.
سفارش از طریق دوستانی در لوهان به دستش رسید و حدود دو هفته پیش ساختنش را شروع کرد. تنها مرجع او یک عکس و چند اندازه بود؛ عکس فقط برای نمونه بود تا ببیند آیا میتواند چیزی مشابه بسازد. «همانطور که کار میکردم میساختم، و ساختن کار را پیش میبرد»، گفت. به نظر من این توصیف خوبی از کار یک صنعتگر است: حل کردن در لحظه آنچه نقشه نمیگوید.
این صندلی ۱٫۲۵ متر ارتفاع دارد و از چوب گواتامبو و پاراییسو و با طرحی دستساز به سبک اسکاندیناوی ساخته شده است. با پارچه مخمل کبریتی سفید روکش میشود و با جزئیات طلایی تکمیل خواهد شد. اسکلت آن آماده است و لاک، روکش و جزئیات پایانی باقی ماندهاند و انریکه مطمئن است بهموقع تمام میکند.
انریکه معمولاً صندلی، صندلی دستهدار و میز طراحی و ساخته است، بنابراین این کار برایش چندان پیچیده نبود. آنچه بیش از همه او را تحت تأثیر قرار داده این فکر است که اثری که در اسپرانسا ساخته شده، به یادگار این سفر در آرژانتین میماند. شرکتی که او در آن کار میکند هم ۷۴ سال سابقه دارد.
امسال صد سال از تولد پیرلوئیجی غیاندا میگذرد؛ نجاری که در ۱۹۲۶ در بوویزیو ماشیاگو به دنیا آمد و در ۲۰۱۵ درگذشت و همه او را بهعنوان «شاعر چوب» به یاد میآورند. روزنامهٔ Il Giorno گزارش میدهد که شهر زادگاهش چگونه به او ادای احترام میکند.
آنچه برایم جالب بود، نگاه او به نجاری بود: او بهجای میخ از اتصالهای چوبی استفاده میکرد، چون میگفت چوب نباید «زخمی» شود. او با نامهای بزرگ طراحی مانند گائه اولنتی، چینی بوری، جانفرانکو فراتینی، اتوره سوتساس و ویکو ماجیستریتی و همچنین با چند خانهٔ مد همکاری کرد.
این برنامه بخشی از Ville Aperte in Brianza است. عصر ساعت ۲۱، در مرکز شهر واقع در خیابان لئوناردو داوینچی شماره ۶، معرفی کتاب صدمین سال «Il Ghianda 100» برگزار میشود که با حمایت APA Confartigianato Imprese Milano, Monza e Brianza منتشر شده است. روز بعد ساعت ۹:۳۰ و ۱۱، بازدیدهای راهنماییشده از صندوق پیرلوئیجی غیاندا برگزار میشود؛ این صندوق را دخترانش اهدا کردهاند و در کتابخانهٔ شهری آلدا مریتی نگهداری میشود و Baule Verde APS آن را برگزار میکند. بعدازظهر ساعت ۱۶ کارگاه هنری برای کودکان ۶ تا ۱۰ سال با عنوان «برای ساختن یک درخت» برگزار میشود.
برای کسانی که کار دستی را دوست دارند، این یادآوری خوبی است: پشت یک مبلمان خوشساخت، احترام به مواد و سالها صبر نهفته است.
داستان سمیون کلیوچانتسف، چوبکار اهل کراسنویارسک را خواندم و خواستم اینجا بازگو کنم. او در تایمیر، در روستای نوسوک به دنیا آمد، در ۱۸ سالگی به کراسنویارسک رفت و مهندس فرآوری مواد هنری شد. پس از خدمت سربازی مدتها دنبال کار گشت؛ سپس در صیقل دادن مجسمهها برای یونیورسیاد کمک کرد و یک سال بعد برای خودش کار کرد و گوشهای از یک کارگاه را اجاره کرد. اولین سرمایهگذارش پدرش بود که ۵۰ هزار روبل برای دستگاهها به او داد.
سمیون در آغاز جعبههای نشا و ظروف رستوران میساخت و بعد مبلمان؛ با شروع همهگیری، سفارشها قطع شد. حدود هفت سال پیش اولین نمونهٔ اولیهٔ یک پرندهٔ چوبی را ساخت که به گفتهٔ خودش چهار روز از وقتش را در کارگاه گرفت. پرندهٔ دومی با بالهای متحرک در مسابقهٔ صنعتگران یک سازندهٔ ابزار برنده شد و جایزهاش یک دستگاه بود. در سال ۲۰۲۰ یک اثر هنری در میدان یودین، کنار رودخانهٔ کاچا ساخت: ۶۰ پرنده که از درختان آویزان بودند.
اکنون برند او، زاستروگ، از مبلمان به اسباببازی روی آورده است. نُه ماه پیش سمیون صاحب دختری شد و برای نوزادان پرندهای به نام «وسنیانکا» ساخته شده که بالای گهواره آویزان میشود. همسرش ویکتوریا کار کسبوکار و مشتریها را انجام میدهد؛ به گفتهٔ او درآمدش پس از ازدواج بیشتر شده است.
اندیشهٔ این استاد را میپسندم: درخت ۹۰ سال رشد کرده، پس چیزی که از آن ساخته میشود باید دستکم به همان اندازه دوام بیاورد. دیدن مردی که میزهای گران میساخت و با کم زندگی میکرد و کاری پیدا کرده که در آن هنر و خانواده کنار هم هستند، خوشایند است.
در حین خواندن گزارشی دربارهٔ WorldSkills در شانگهای، توجهم به نجار مبلمان فنلاندی، الکساندر هاگمن از استروبوتنیا جلب شد. این مسابقه، که چهلوهشتمین دورهٔ آن است، از ۲۳ تا ۲۷ سپتامبر برگزار شد و حدود ۱۴۰۰ جوان از بیش از ۷۰ کشور را در ۶۴ حرفه گرد هم آورد. فنلاند ۲۳ شرکتکننده فرستاد و با یک طلا و هشت مدال «تعالی» (Medal of Excellence) بازگشت.
هاگمن آموزش خود را در Optima در یاکوبستاد گذراند و اکنون در DetailWorks در نیکارلبی کار میکند. در رشتهٔ نجاری مبلمان، اتصالات، تفسیر نقشهها، انتخاب مواد و همچنین پرداخت، کارکرد و سبک مبلمان ارزیابی میشود. او پیشتر طلای مسابقات قهرمانی فنلاند را برده بود و در سال ۲۰۲۵ در مسابقات قهرمانی اروپا در دانمارک پنجم شده بود. آمادهسازیاش بیش از دو سال پیش از مسابقه آغاز شد، با تمرین شخصی، تمرین تیمی، اردو و یک تمرین کامل عمومی در ویلمانستراند.
کار این مسابقه یک کابینت سنتی چینی برای چای با سینی سرویس جداشونده بود که با اسبی لیزریشده از روکش نازک چوب به یاد سال اسب تزیین میشد. حدود یک ساعت پس از شروع، مشتری فرضی درخواست اضافهای مطرح کرد: جعبهٔ نگهداری برای سینی، و همین باعث شد برنامهها را در همان لحظه تغییر دهد.
او از ۲۵ نفر پنجم شد، پنج امتیاز کمتر از برنز، و مدال «تعالی» گرفت. طلا با ۷۳۱ امتیاز به توبیاس کلتس از آلمان رسید، نقره با ۷۳۰ امتیاز به چی شنگ چن از تایپه، و برنز با ۷۲۷ امتیاز به یوناس ونتر از تیرول جنوبی. کارشناس فرانسوی حتی به او پیشنهاد کار در فرانسه داد. به نظر من اینکه چند امتیاز، جایگاههای مدال را از هم جدا میکند، خیلی چیزها دربارهٔ سطح این حرفه میگوید.
دورهٔ بعدی WorldSkills در ۲۰۲۷ در دوسلدورف برگزار میشود.
در وبسایت Merkur به یک اثر زیبای پایانشاگردی برخوردم: فین هوپمان ۲۱ساله از مونیخ، میز بلوطی خود را تحویل داده است. چند سال است که آثار شاگردان نجاری در شعبه بروکر اشپارکاسه در خیابان هاوپتاشتراسه به مدت یک ماه نمایش داده میشود و هوپمان هم تازه اثرش را به آنجا برده است.
مسیر او به این حرفه مستقیم نبود: پس از دبیرستان واقعی، یک سال در خدمت داوطلبانه فدرال در THW کار کرد، به FOS رفت، یک سال در حوزه فناوری اطلاعات کار کرد و سپس آموزش سقفسازی (Zimmerer) را شروع کرد. سرانجام به نجاری مبلمان (Schreiner) روی آورد و میگوید تاکنون از این انتخاب پشیمان نشده است.
آموزشش را در شرکت Lindinger Holztechnik GmbH در گرمرینگ گذراند. آنجا علاوه بر ساخت غرفههای نمایشگاه، مبلمان حمام از چوب بلوط توپر هم میساخت. برای اثر پایانشاگردی هم بلوط را انتخاب کرد: میز باید بیزمان ولی از نظر صنعتگری دشوار باشد. این میز فروخته نمیشود؛ قرار است یادآور دوران شاگردیاش باشد.
شرکتی که در آن کار میکرد او را استخدام کرد. او قصد دارد برای مدرسه استادکاری عجله نکند و ابتدا حدود پنج سال تجربه کاری کسب کند. میخواهد به این حرفه وفادار بماند، چون شغلی مطمئن نوید میدهد. آنچه من را خوشحال میکند این است که اثرش را نگه میدارد: مبلمانی که برای بازار ساخته نشده، بلکه برای خاطرهی خودش ساخته شده است.
اخیراً مقالهای درباره مسابقه نجاری دقیق در چهلوهشتمین دوره مسابقات مهارت جهانی خواندم و واقعاً تحت تأثیر قرار گرفتم. «اوزوآن» از دانشکده فنی صنایع سبک گوانگژو مدال طلا گرفت و به تیم چین کمک کرد در این رشته به «سهگانه پیاپی» برسد.
نجاری دقیق یک مسابقه کورکورانه است: شرکتکنندگان نقشههای رسمی را فقط ۴۵ دقیقه قبل از شروع دریافت میکنند. در این دوره برای نخستین بار یک تکلیف کاملاً سهبعدی ماژولار اجرا شد: ساخت پلکان یک خانه چوبی با سه نوع اتصال، شامل اتصال مستقیم، دمچلچلهای و اتصال داخلی. روز اول در نقشه رسمی خطای ابعادی پیدا شد، زمانسنج همه شرکتکنندگان صفر شد و همه از نو شروع کردند. «اوزوآن» ابتدا فکر کرد خودش اشتباه کشیده و روحیهاش متزلزل شد، اما وقتی مطمئن شد اشتباه از او نبوده، آرامش خود را بازیافت.
همه ماژولها را در ۴ روز و ۲۲ ساعت کامل کرد. اثر او پلکانی از چوب توپر با نرده بود که بدون میخ و پیچ و فقط با اتصالات نگه داشته میشد. طبق قوانین امتیازدهی، فاصله اتصالات پلکان باید حداکثر ۰٫۲ میلیمتر میبود تا نمره کامل گرفته شود، تقریباً به ضخامت دو برگ کاغذ A4. در داوری، بسیاری از درزهای بیرونی در همین محدوده ماندند و در برخی نقاط حتی فیلر هم وارد نمیشد.
او از سال ۲۰۲۱ به تیم نجاری پیوست و با اره، رنده و قلم شروع کرد و حدود یک سال مبانی را تمرین کرد. پلکان نقطه ضعف او بود، زیرا تفکر فضایی قوی و محاسبات زیادی درباره زاویه و مثلثات میطلبید. مربی او، «هوانگ بولین»، در چهلوهفتمین دوره مسابقات مهارت جهانی مدال طلای نجاری دقیق گرفته بود و گفت موضوع امسال کاملاً محرمانه بود و دشواری آن آشکارا بیشتر شده است.
آنچه بیشتر میپسندم این جزئیات است: هرقدر کاری دقیق باشد، گامبهگام از سادهترین کارها یعنی ارهکشی، رندهکشی و قلمزنی ساخته میشود. «اوزوآن» گفت به مطالعه نجاری ادامه میدهد و تجربهاش را با همرشتههای جوانتر در میان خواهد گذاشت.
پنجمین نمایشگاه نجاری Handworks روز شنبه ۵ سپتامبر در Amana Colonies در ایالت آیووا برگزار شد و به گزارش KCRG، گرما مردم را دور نکرد. بازدیدکنندگان و فروشندگان هر کدام راهی برای خنک ماندن پیدا کردند.
نیت هومولکا، فروشنده محصولات چوبی از کلیولند در ایالت اوهایو، گفت که باید به گرمای آیووا عادت میکرد. به همین دلیل آب آشامیدنی را اولویت خود قرار داد و بزرگترین بطری آب دنیا را، به تعبیر خودش، همراه آورد. او افزود که اگر چادرهای سایهدار فروشندگان نبود، برای پیدا کردن کولر راهی میشد.
سونیا پارسونز، ساکن آیووا، صبح زود با خانوادهاش آمد تا از گرمترین ساعت روز دور باشد. در Fest Hall از برنامهٔ رویداد بهجای بادبزن استفاده کردند و او گفت که تجربهٔ عملی نجاری برای بچههایش را ارزشمند میداند.
چیزی که در این خبر کوچک دوست دارم، عادی بودن آن است: یک نمایشگاه صنایع دستی، یک شنبهٔ گرم، و آدمهایی که با وجود همه چیز آمدهاند تا ابزار و کار چوبی را از نزدیک ببینند. این نشان میدهد که علاقهٔ واقعی به نجاری دستی وجود دارد، حتی وقتی هوا همراه نیست.
Popular Woodworking سریای را برای زنده کردن یک رنده بلوکی قدیمی Stanley شماره ۲۲۰ شروع کرده و بخش نخست آن مطلبی کاربردی درباره مرحلهای است که خیلیها از آن میگذرند: صاف کردن کف.
نویسنده، یواو لیبرمن، چند هفته پیش از نوشتن این مطلب رنده را بهعنوان هدیه گرفته بود. دستهٔ جلوی چوبی و درپوش اهرم از آلومینیوم ریختهگری تحت فشار نشان میدهد که مربوط به دهه ۱۹۶۰ یا ۱۹۷۰ است. عمقتنظیمی به جلو و عقب دارد اما اهرم تنظیم جانبی ندارد، و کف پس از سالها استفاده بدون مراقبت بهشدت محدب شده بود. او کمی زمینه هم میدهد: شماره ۲۲۰ زاویه بستر ۲۰ درجه دارد و صفحهٔ دهانهٔ قابل تنظیم ندارد، شماره ۹ ۱/۲ همان زاویه را با دهانهٔ قابل تنظیم و تنظیم جانبی دارد، و شماره ۶۰ ۱/۲ بستری ۱۲ درجه با همان امکانات ممتاز دارد.
روش ساده است. کف را با خطکش فلزی و رو به پنجره یا نور غیرمستقیم دیگری بررسی کنید. سپس تیغه را نصب کنید، لبه را کاملاً عقب ببرید و درپوش اهرم را تا کشش عادی کار سفت کنید، چون سنبادهکاری بدنهٔ خالی باعث میشود چدن خم شود و وقتی درپوش بعداً سفت شود شکلش تغییر کند. روی سنگ الماس ۱۲۰ با آب سنباده بزنید، رنده را مکرر برگردانید و کف را پاک کنید تا الگوی خراشها را ببینید. بعد به سمت ۲۲۰ بروید و روی سمت ۳۶۰ سنگ دو رو تمام کنید.
هدف واقعبینانهاش برایم جذاب بود. نوک، پاشنه و سطوح درست جلو و پشت دهانه باید در یک صفحه باشند و فرورفتگیهای کوچک در جاهای دیگر مهم نیستند؛ به همین دلیل وقتی حدود ۹۵ درصد کف بهطور یکنواخت سنباده شد متوقف شد. او یادآوری میکند که بدون سنگهای الماس، کاغذ سنباده ضدآب چسباندهشده روی صفحهٔ گرانیت یا بال اره میزی هم میتواند کار را انجام دهد.
بخش دوم دربارهٔ تیغه و دهانه هنوز منتشر نشده و منتظرش هستم.
گزارش تحقیقی بلندی دربارهٔ تولید مبلمان در دمیاط خواندم و آنچه توجهم را جلب کرد این بود که حرفهای که صنعتگران از پدربزرگهایشان به ارث بردهاند، دارد به یک نظام صنعتی کامل تبدیل میشود. شهر مبلمان دمیاط در منطقهٔ شطا در دلتای نیل قرار دارد، جایی که جادهٔ ساحلی بینالمللی با جادهٔ بورسعید–دمیاط تلاقی میکند. مساحت آن حدود ۳۳۱ فدان است و بهعنوان نخستین و بزرگترین منطقهٔ صنعتی تخصصی در مبلمان و صنایع وابسته در خاورمیانه توصیف میشود.
این شهر ۵۴ انبار دارد که حدود ۱۳۴۸ کارخانه و کارگاه را در خود جای داده، همچنین مرکز فناوری مبلمان، کارگاههای مشترک برای صنعتگران کوچک، فروشگاهها، دفاتر اداری، یک بانک، یک ایستگاه پلیس، یک آتشنشانی و یک درمانگاه. ایده این است که صنعتگر بیشتر نیازهایش را در یک جا پیدا کند، از کارگاه تا بازاریابی.
فضاها متناسب با هر اندازهای تعیین شدهاند. ۷۵ کارخانهٔ تخصصی با مساحت ۱۰۰۰ تا ۱۰۰۰۰ متر مربع وجود دارد، در حالی که یک کارگاه کوچک بین ۱۰۰ تا ۱۵۰ متر مربع است. کارگاههای کوچک و متوسط حدود ۷۲٫۱ فدان، کارخانههای بزرگ حدود ۵۰ فدان، مجتمع نمایشگاه حدود ۲۰٫۹ فدان و مجتمع صنایع مکمل حدود ۹٫۷۶ فدان را اشغال کردهاند؛ این مجتمع شامل چسب، رنگ، اسفنج و لوازم جانبی است.
به گزارش تحقیق، این چشمانداز بر پایهٔ سند برنامهٔ توسعهٔ اقتصادی و اجتماعی استوار است که وزیر برنامهریزی، احمد رستم، ارائه کرده و هر دو مجلس پارلمان آن را تصویب کردهاند. هدف گسترش و صادرات است و تبدیل «مبلمان دمیاط» از یک نام مشهور به یک برند مصری که بتواند در بازارهای منطقهای و جهانی رقابت کند. خرسندم که نجاری سنتی اینقدر توجه میگیرد و امیدوارم مهارت دست در قلب این توسعه بماند.