تقویت‌کننده‌ی تریود با بازخورد کم و امپدانس خروجی صفر

audioXpress مقاله‌ای از Tim Mellow و Peter Farrow را دوباره منتشر کرده است؛ یک مقاله‌ی پروژه‌ی DIY که نخستین بار در مه ۲۰۲۴ چاپ شده بود و به مشکلی قدیمی در ساخت تقویت‌کننده‌های لامپی می‌پردازد. بخش اول مفهوم تقویت‌کننده‌ی امپدانس خروجی صفر (ZOI) را معرفی می‌کند و طراحی نسخه‌ای با ورودی تک‌سر را گام‌به‌گام شرح می‌دهد.

مشکل این است: تقویت‌کننده‌های تریود با بازخورد کم از دهه‌ی ۱۹۹۰ به‌خاطر صحنه‌ی صوتی باز، رنگ آوایی طبیعی، گذراهای تمیز و اورلود نرم محبوب بوده‌اند. اما همان بازخورد معمولاً امپدانس خروجی را پایین می‌آورد تا امپدانس متغیر یک بلندگوی واقعی صدا را تغییر ندهد. بلندگوها مقاومت خالص نیستند. در تشدید اصلی قلّه‌ی بزرگی در امپدانس وجود دارد، القای سیم‌پیچ باعث می‌شود امپدانس با فرکانس بالا برود، و درایورهایی با امپدانس اسمی متفاوت یا فیلترهای تیز، ناهمواری‌های بیشتری ایجاد می‌کنند.

بدون بازخورد، نتیجه به قطعه‌ی خروجی بستگی دارد. نیمه‌هادی‌ها، پنتودها و تترودهای پرتویی امپدانس خروجی بالایی دارند و تقریباً مانند منبع جریان رفتار می‌کنند، پس ولتاژ خروجی از امپدانس بلندگو پیروی می‌کند و باس ممکن است گنگ و کنترل‌نشده شود. تریودها بهتر عمل می‌کنند؛ امپدانس خروجی آن‌ها حدود یک‌چهارم تا نصف بار اسمی است، اما هنوز صفر نیست.

نویسندگان می‌پرسند آیا می‌توان منش تقویت‌کننده‌ی بازخورد کم را حفظ کرد و همزمان امپدانس خروجی صفر به دست آورد. آن‌ها دو طراحی ارائه می‌کنند: یکی با ورودی تک‌سر بر پایه‌ی توپولوژی دهه‌ی ۱۹۵۰، و دیگری با ورودی متعادل که پیکربندی تازه‌ای است. بخش دوم نسخه‌ی متعادل، اندازه‌گیری‌ها و محاسبات طراحی را پوشش می‌دهد.

از این‌که پیش از نقشه‌ی مدار، دلیل را توضیح می‌دهند خوشم می‌آید. اگر تقویت‌کننده‌ی لامپی می‌سازید یا قصد ساختنش را دارید، خواندنش ارزش دارد.

منبع: audioXpress